Balıkesir yöresel yemekleri...
Balıkesir İli coğrafi şartları ve çeşitli etnik grupları coğrafyasında barındırması nedeniyle zengin bir mutfak kültürüne sahiptir. Her etnik grubun kendine has bir mutfak kültürü olduğu gibi zamanla etkileşimleri de olmuştur.
İlin coğrafyasında tarıma elverişli toprakların büyük bir kısmında tahıl ekimi yapılmaktadır.Geri kalan kısımlarda ise baklagiller ve sanayi bitkileri yetiştirilir.Körfez Bölgesi’nde zeytin üretiminin gelişmiş olması yemeklerde zeytinyağı kullanımının yaygın olmasını sağlamıştır.Balıkesir yöresinde iç kesimlerde yemeklerde zeytinyağının yanında çiçek yağı ve tereyağı da kullanılmaktadır.
Yöre mutfağı sebze ve ot yemekleri yönünden zengin olup yöre mutfağında ünlü birçok yemek vardır: Askalubrus, Mürdük Aşı, Sarmaşık, Börülce, Acı Filiz Kavurması...
Yörede hayvancılık gelişmiş olup hayvansal ürünler tüm sofralarda yerini almıştır.Hayvansal gıdalarda Manyas,Gönen ve Susurluk İlçeleri tanınmıştır. Bunun yanında Körfez Bölgesi’nde beslenme de deniz ürünleri önemli yer tutmaktadır.Deniz ürünleri taze yenildiği gibi tuzlanarak da uzun süre saklanıp tüketilmektedir.
Ayrıca hamur işleri de yaygın olup tüketimi fazladır.Mantı ve börek yapımlarının yanında köylerde mayalı ekmek yapımı da hamur işleri arasına girmektedir.
Balıkesir mahalli yemekleri oldukça zengindir. Bu yemekler özellikle düğün, hayır gibi törensel mahiyetteki toplantılarda hazırlanmakta ve davetlilere sunulmaktadır. Bu yemekler arasında tirit, börülce, sura, manav tarhanası, saçaklı mantı, keşkek, mafis, güveç, peynirli patlıcan, düğün çorbası , zerde gibi yemekler ile Balıkesir Kaymaklısı, höşmerim, kalbura bastı gibi tatlılar dikkati çekmektedir.

Balıkesir Kaymaklısı
Malzemeler: (4 kişilik)
1 kg. un (elenmiş)
300 gram Sütaş tereyağı (eritilmiş)
2 su bardağı süt
6 Adet yumurta
Yarım çay kaşığı tuz
700 gram kaymak
Serbeti icin:
2 kg. tozşeker
7,5 su bardağı su

Yapılışı
Unun ortasını havuz şeklinde açın.Sütaş Tereyağı, süt, yumurta ve tuzu ilave edip, aynı yönde dairesel hareketlerle una yedirin. Düz ve unlu bir yüzeyde hamur özleşene kadar 5 dakika yoğurun, üzerini mutfak havlusu ile örtüp, en az 30 dakika dinlendirin. Hamurdan yumurta büyüklüğünde parçalar koparıp, düz ve unlu bir yüzeyde 35-40 cm. çapında ve baklavalık yufka inceliğinde açın. Açtığınız her bir yufkayı yağlanmış tepsiye koyup, önceden ısıtılmış 180 derece fırında üzeri altın rengi alıncaya kadar yaklaşık 15-20 dakika pişirin. Hamur bitinceye kadar aynı işlemi yapın. Kızaran yufkaları iki eşit miktara ayırın. Birinci grubu yufkaların kızaran yüzü üste gelecek şekilde yağlanmış bir fırın tepsisine yerleştirin. Üzerine kaymağı yayın. Kalan yufkaları da kaymağın üzerine yine kızarmış yüzleri üste gelecek şekilde yerleştirin. Tozşekeri suda karıştırarak eritip, hızlı ateşte kaynama noktasına kadar ısıtın. Ateşi kısıp, 20 dakika kaynatın. Tepsiye yerleştirdiğiniz yufkaların üzerine sıcak şerbeti gezdirip, en az 2 saat dinlendirip, dilimleyerek servis yapın.

Hamur Çorbası
Malzemeler:
1 bardak haşlanmış nohut
1 parça kemikli tavuk göğsü
8 su bardağı su
1 kaşık domates salçası
2 çorba kaşığı tereyağı
tuz
karabiber
Hamuru için:
1 su bardağı un
1 yumurta
kıvamı kadar su.

Su, yumurta ve 1 bardak un ile katı bir hamur yapılır. Mantı hamuru gibi açılıp bir bez üzerinde 1 gün kurumaya bırakılır. Nohutlar geceden ısinır. Tavuk 8 bardak su ile düdüklü tencerede haşlanır. Suyu alınıp etleri bir tencereye didiklenir. Tavuk suyu ayrı bir tencerede kaynatılır. Su kaynamaya başlayınca akşamdan açılıp, kurutulmuş hamurlar kaşığa gelecek büyüklükte kırılıp kaynayan suyun içine atılır. Tavuk etleri ve nohut ilave edildikten sonra ateşten alınır. Tuzu karabiberi katılır. Ayrı bir tavada yağ salça ile kızdırılıp çorbanın üzerine gezdirilir.

Kaymak Hamuru
Kaymak ocakta un ile helva gibi karıştırılır. Kaşıkla iz yapılarak kesilir ve ılık olarak servis yapılır.

Sarımsaklı Bulgur
Bulgur, tavuğun haşlandığı suda haşlanır. Suyu çekildikçe su ilave edilir. Bulgur merhem gibi oluncaya kadar pişirilir. Biraz sulu bırakılır. Bulgur tepsiye dökülür. Üzerine didilmiş tavuklar dökülür. Sarımsak dökülür ve karıştırılır. Üzerine çiğ zeytinyağı gezdirilir. Bunun aslı tavşan eti ile yapılanıdır.

Börülce Ekşilemesi
Börülce Türkiye' de daha ziyade Balıkesir' de yetiştirilen ve yemek çeşitleri yapılan bir sebzedir. Sallama ya da sıyırma da denilen bir haşlama salatasıdır. Haşlanmış börülcenin üzerine zeytinyağı ve koruk suyu ile döğülmüş sarımsaktan oluşan bir karışım ilave edilir ve servis yapılır.

Mafiş Tatlısı
Malzemeler:
1 yumurta
1 fincan yoğurt
1 fincan ayçiçek yağı
1 fiske tuz
1 çay kaşığı karbonat
alabildiği kadar un.

Yapılışı:
Yumurta, yoğurt, ayçiçek yağı, tuz,karbonat ve un hamur haline gelecek kadar yoğrulur. Ceviz büyüklüğünde parçalanır. Her parça iki el büyüklüğünde oklava ile ince ince açılır ve kareler halinde kesilir.Kareler fiyonk şeklinde ortadan büzülerek kızgın yağa atılarak kızartılır. Yağdan alınan hamurlar önceden hazırlanmış soğuk olan şuruba atılır. Tatlılar şurubu çekince servis tabağına alınır.

Balıkesir Kaymaklısı
Malzemeler:
1 kg Un
300 gr tereyağı
6 yumurta
700 gr kaymak
2 kg. şeker
üstüne gelinceye kadar su.

Yapılışı:
Un hamur tahtasında elenir, ortası açılır. Tereyağı ve süt konup karıştırılır. Yoğrulur. Dinlendirildikten sonra on iki parçaya bölünüp yağlı bir tepsiye konulur. Her yufkanın kırılmaması için elle su serpilir, diğer 6 yufkada diğer yağlı tepsiye yerleştirilir. Fırında veya mangalda pişirilir. Alt kısımları kızarınca iki tepside ateşten indirilir. Birinci tepsideki yufkaların üst yufkası üzerine bolca kaymak yayılır. Kümeler halinde de konulabilir. Diğer tepsideki yufkaların alttaki kızarmış tarafı üste gelmek üzere birinci tepsideki kaymakların üzerine kapatılır. Ilık halde reçel şurupları koyulduğunda şerbet soğuk hamur üzerine gezdirilerek dökülür, kapak katılır. Soğuduktan sonra servis yapılır.

Zerde Tatlısı
Malzemeler:
1 su bardağı pirinç
2,5 su bardağı şeker
50 gr. kızamık şekeri
2 yemek kaşığı gül suyu
3-5 adet karanfil
Yarım çay kaşığı tarçın.

Yapılışı:
Su ile pirinç kaynatılır. Kaynadıktan sonra şekeri ve gülsuyu ilave edilerek pişirilir. İkram edileceği zaman Kızamık şekeri (veya kımızı lohusa şekeri) ve tarçın ile süslenir.

Düğün Çorbası
Malzemeler:
Yarım su bardağı, haşlanmış nohut
1 çorba kaşığı tereyağı
3 diş sarımsak
2 adet yumurta (sarıları kullanılacak)
yarım su bardağı un
yarım su bardağı arpa şehriye.

Yapılışı:
Et suyuna şehriyeler atılarak pişirilir. İki yumurta sarısı ve un yarım su bardağı su ile kıvamlı hale gelecek şekilde çırpılarak kaynayan şehriyeli et suyuna yedirilir. Haşlanmış nohut ve dövülmüş sarımsak ilave edilerek çorba pişmeye bırakılır. Çorbanın içindeki arpa şehriyeler piştikten sonra ayrı bir kapta kızdırılan tereyağı tabağa alınan çorbanın üzerine gezdirilir.

Peynirli Patlıcan
Malzemeler:
1 kilo patlıcan
Manyas peyniri
2-3 diş sarımsak
domates sosu.

Yapılışı:
Patlıcanlar alacalı olarak soyulur ve 5-10 dakika tuzlu suda bekletilir ve enli olarak kesilir.Enli kesilen patlıcanlardan iki halka arasına rendelenen peynir konulur.Bir kürdan yardımıyla iki patlıcan birbirine bağlanır ve kızgın yağda kızartılır.Tabağa alınan patlıcanların üzerine sarımsaklı domates sosu dökülür.

Tavuklu Mantı
Hamur yoğrulur içi boş olarak dört tarafından bükülerek şekil verilir ve fırınlanır. Tavuk suyunda mantılar haşlanır. Üzerine tavuk etleri ve haşlanmış nohut dökülür. Daha sonra üzerine sarımsaklı yoğurt dökülür. Tereyağ kızdırılır üzerine dökülür. Çeşitli baharatlarla ( nane , pul biber ) servis yapılır.

Saçaklı Mantı
Malzemeler:
4 su bardağı un
1 adet yumurta
2 yemek kaşığı margarin
1 adet tavuk
5 yemek kaşığı tereyağı.

Yapılışı:
Yumurtalı hamur açılır. Açılan hamur yufka haline getirilir. Yapılan yufkalar ince ince kıyılır. Uzun saçaklar meydana getirilir. Tepsiye dizilerek fırında yağ ile kızarıncaya kadar pişirilir. Kızarınca üzerine tavuk suyu dökülür. Tavuk etleri lif lif ayrılarak üzerine dağıtılarak servis yapılır.

Sura
Malzemeler:
1 adet kuzu veya oğlak eti ön kolu
150 gr. kuzu ciğeri
yarım su bardağı zeytinyağı
2 su bardağı pirinç
1 çorba kaşığı çam fıstığı
1 adet kuru soğan
1 çorba kaşığı kuş üzümü
yarım çay kaşığı yeni bahar
yarım çay kaşığı karabiber
yarım çay kaşığı tarçın
2 yemek kaşığı tuz
1 yemek kaşığı domates salçası.

Yapılışı:
Daha çok kurban bayramlarında yapılan ve özel günlerde tercih edilen bir yemektir. Kuzu ön kolu kaburga tarafından bıçakla açılır içine önceden hazırlanmış iç pilav doldurulur. Bu bölüm iğne iplikle dikilir. Bir kapta sulandırılan salça etin üzerine sürülür. Pişirme kabına su da eklenerek et pişirilir.

Tirit
Tiritlik ekmek küçük küçük doğranır ve tepsiye dizilir. Üzerine tavuk suyu dökülür. Tavuk etleri ve haşlanmış tavuk konulur. Tereyağı kızdırılıp üzerine dökülür. Karabiber konulur. Tavuk haşlanırken içine domates konarak haşlanır. Tavuk suyunun biraz renk alması sağlanır. Tiritin yufkadan yapılanı da vardır. yemek karabiber ve maydanoz ile süslenerek servis yapılır.

Keşkek
Malzemeler:
Etli kuzu kemiği (2 kaburga göğsü)
500 gr. keşkeklik buğday
250 gr. tereyağı
1 kaşık salça
yeteri kadar tuz.

Yapılışı:
Keşkeklik buğday bir gün önceden yıkanır ve haşlanır.Bir kabın tabanına etli kuzu kemiği dizilir ve üzerine de buğday konulur.Buğdayların üzerine çıkacak kadar sıcak su ilave edilerek pişirilir.Ara sıra keşkek karıştırılır.Buğdaylar ezilinceye kadar ara ara sıcak su da ekleyerek yemek pişirilir.Etin piştiği de anlaşıldıktan sonra kemikler yemekten çıkarılıp kemikleri ayıklanıp yemeğin içine konulur. Yemek tahta bir kaşık ile dövülerek merhem haline getirilir. Sonradan eritilmiş kızgın tereyağı,karabiber ve kırmızı biber ve salça ilave edilerek ikram edilir.Yemeğin özelliği ,etin belli olmayacak kadar dövülmüş olmasıdır.

HÖŞMERİM
Malzemeler
2 Kg süt (pişmemiş olacak)
2 Tane yumurta sarısı
3 Su bardağı şeker
1 Tatlı kaşığı peynir mayası (baharatçılarda bulabillirsiniz)
Yarım su bardağı orta boy irmik

Yapılışı
İlk önce tenceremizin içine sütümüzü koyalım. İçine peynir mayasını küçük kasede azıcık suyla karıştırıp
sütün içine atalım iyice karıştırıp tencerenin kapağını kapatıp sıcak bir yere koyup saralım 1 saat mayalansın.
Mayalanan peynirimizin suyunu bayağı tülbentten süzelim biraz sulu kalsın .Süzdükten sonra tencereyi ateşe koyalım.İçine yumurta sarılarını ekleyip tahta kaşıkla peynirleri ezerek karıştıralım.İrmiğini ekleyip devamlı karıştıralım.
5-10 dakika pişirelim sonra içine şekeri ekleyelim.(biraz sulanır)Sürekli karıştıralım 5 dakika civarı daha kaynatıp ocaktan alalım.

Not:Höşmerimin rengi sarı olsun derseniz ocaktan inmeden önce içine kürdanın ucuyla sarı gıda boyası ekleyip iyice karıştırın sonra ocaktan alın.