Samandağ, Türkiye ANTAKYA
Türkiye'de bulunduğu yer
Hatay İli Siyasi Haritası Bilgiler Şehir nüfusu 43.5281 (2008) İlçe nüfusu 129.0111 (2008) Yüzölçümü 446 km² Rakım 10 metre Koordinatlar 36°04′48″N, 35°58′48″E Posta kodu 31770 Alan kodu 0326 İl plaka kodu 31 Yönetim Ülke Türkiye Coğrafi Bölge Akdeniz Bölgesi İl Hatay Kaymakam Tahsin Kurtbeyoğlu Belediye başkanı Mithat Nehir
Samandağ, Türkiye'nin güneyinde, Hatay İlinin ilçelerinden biri.
Konu başlıkları [gizle] 1 Coğrafya 2 Tarihçe 2.1 Seleucia Pieria - Şehir Yapısı 3 Nüfus 4 Ekonomi 5 Yerel Yönetim 5.1 Belediye 5.2 İdari Yapı 5.2.1 Mahalleler 6 Kaynakça 7 Dış bağlantılar
Coğrafya [değiştir]Samandağ, Musa Dağı, Keldağ ve Saman Dağı arasında bulunan, Asi Nehri'nin Akdeniz'e döküldüğü noktada oluşmuş deltada kuruludur. 446 km2'lik yüz ölçümüne sahip ilçede bağlı belediye sayısı 13, köy sayısı 31'dir.
Samandağ Belde ve Köyleri Tarihçe [değiştir]Samandağ'ın eski adı, Seleucia Pieria'dır (Selevkiye). Makedonyalı Büyük İskender'in fetihlerinden sonra, İskender'in komutanlarından biri olan Seleucus Nicator (Muzaffer Selevkiyeli) tarafından bir liman kenti olarak kurulmuştur (M.Ö.305) ve adını kurucu hanedandan alır.
İskender'in ölümünden hemen sonra imparatorluğu parçalara ayrılmış ve haleflerden biri Lübnan, Filistin ve Suriye'yi de içine alan Selevkos İmparatorluğu olmuştur. Ancak bu imparatorluğun topraklarında birçok "Seleucia" kurulmuştu (Birisi bugün Mersin'in ilçesi olan Silifke, bir diğeri Mezopotamya'da Dicle Nehri kıyısındaki bir diğer Seleucia).
Efsanelere göre, adını Nicator'un babası Antiochus'dan alan Antakya'nın ilk yeri Seleucia Pieria idi. Ancak, hasta babası için Zeus'a adak adayan Nicator, rahiplerin isteği üzerine başkenti bugünkü Antakya'ya taşımış.
Seleucia Pieria, Helenistik dönemde Antakya'nın Akdeniz'e açılan çok önemli bir limanı haline geldi. Sonraki dönemlerde, gerek Hıristiyanlığın yayılmasında gerek 11.yüzyılda başlayan Haçlı Seferleri'nde Filistin ve Kudüs'e giden yolda bir aktarma limanı olarak kullanıldı. Seleucia'nın kalıntıları bugün Samandağ'a birkaç kilometre uzaklıkta deniz kıyısındaki Çevlik mevkiindedir. Uzunluğu 1 kilometreden fazla olan ünlü Titus Vespasiyanus tüneli de buradadır.
İlçe daha sonraları İslam egemenliğine girmiş, sırasıyla Selçuklular, Fatımiler ile Memlüklerin egemenliği altında kalmıştır. XVI. yüzyıl başlarından 1918’e kadar Osmanlı yönetimi hüküm sürmüştür. 1918-1939 yılları arasında Fransız işgali altında kalan bölge, 1939’da Türkiye Cumhuriyeti yönetimine katılmıştır. 1940-1948 yılları arasında (halk arasında halen kullanılmakta olan) Suveydiye adıyla Antakya’ya bağlı bir bucak iken 11 Haziran 1947 tarih ve 5070 sayılı kanunla SAMANDAĞ ismi ile ilçenin kuruluşu kabul edilmiş, 1948’de Samandağ ilçe statüsüne kavuşmuştur. Yaygın olmasa da Levşiye ((Arapça)da 'Pazar Yeri' adıyla da anılır.
Seleucia Pieria - Şehir Yapısı [değiştir]Seleucia Pierianın şehir yapısı konumu nedeniyle iki bölümden oluşuyordu. Yukarı şehir ve aşağı şehir olarak adlandırılan bu bölümler şehrin kurulduğu bölgedeki arazi yapısı bunu mecburi kılıyordu. Yukarı şehir dağın üst yamacında yer alıyordu. (Bugün Kapısuyu köyünün bulunduğu bölge) Denizden yaklaşık 30 metre yüksekliğinde imalathaneler, mabetler ve resmi binalar burada kurulmuştu. Dağın güney-batı tarafında dik kayalıklar şehri aşağıdaki bölümden ayırıyordu. Aşağı şehirle buradaki bağlantıyı dik kayalıklara oyulmuş ve 7-8 kişinin yanyana yürüyebileceği muazzam merdivenler sağlıyordu. (Merdivenler hala sapa sağlam durmaktadır ve görülebilecek durumdadır. Merdivenden biraz önce sol tarafta kayanın içine oyularak yapılan, bekçi odası olarak kullanılmış olması muhtemel bir mağara vardır. Burası daha sonra rahiplerin oturduğu yer olarak kullanılmıştır.) Aşağı şehir liman çevresinde kurulmuştu. Liman tesisleri yanında pazar, çarşı, dükkanlar ve zanaatkarlar burada bulunmaktadır. Aynı zamanda büyük bir hamam ve küçük bir tiyatro yer almaktadır. Burası şehrin en canlı en hareketli yeridir. İhracat ve ithalat merkezi olduğu için büyük depolar, ayrıca gemi onarımı için küçük bir tersane inşa edilmişti. Teraslarda zemini mozaikle kaplı lüks Roma villaları yer alıyordu. Şehrin surları içinde yer alan liman bir boğaz ile denize bağlıydı. Aşağı şehirle, yukarı şehir arasında bulunan kapı dahilen iki burçla dar bir geçidi ihtiva etmektedir. Bunu burcun kalan izlerinden anlamak mümkündür. Surun kalınlığı 4 metredir. Şehrin tamamı bir surla çevrilidir. Bu surun uzunluğu 12.5 km.'yi bulur. Bu duvarlardan günümüze çok az bir kısmı kalmıştır. Bazı yerlerde kalıntı izleri durmasına rağmen duvarın büyük bölümünü oluşturan taşlar eski evlerde kullanıldığından bugün sadece izi kalmıştır. Uzaktan bakıldığında rahatlıkla sur izleri görülebilmektedir. Çevre duvarları içerisinde kalan liman 16 hektardır. (160 dönüm) Şehrin 3 büyük kapısı vardır. En güneydeki kapı şehrin pazar kapısı olarak adlandırılmış, surların dibindeki kapı orta kapısı olarak kullanılmıştır. Bu kapı surların dibindeki kapı olarak Bab el- Kils (kireç kapısı) ve kral kapısı olarak bilindiğine dair görüşler vardır. Şehrin içinden geçen suyun surlardan çıktığı yerdeki kapıya Bab el-Mina (liman kapısı) denmektedir. Bu kapının pazar kapısı gibi şimdi yıkılmış olan iki büyük kulesi vardı. Biraz daha kuzeyde üçüncü bir kule inşa edilmiş ve şehrin iç tarafında uzun bir yapı savunma için yapılmıştır. Yukarı şehrin uzun duvarında yalnız bir kapı (Bab el-hava) yapılmıştır. El Kabusiye (Kapısuyu) köyüne giden yol buradan başlamaktadır. Kuzey-doğu şehir duvarından ayrılan çapraz şeklindeki duvar şehrin içine doğru kıvrılmış ve orada kesilmiştir. Şehir duvarı batıdaki suya kadar gelir, öbür uçtan devam edip limana kadar ulaşır ve orada son bulur. Bu liman şimdi Minat el- Atiga (eski liman) ve Minat el-Cedide (yeni liman) denilen yerden dış limana açılır. Kanal kuzeyde kalenin duvarları, güneyde liman duvarlarıyla korunmuştur. Boğazın denize açılan yerinde iki bekçi evi yapılmıştır. Güneydeki bekçi evi kalenin içinde 3x12 metre büyüklüğünde bir oda şeklindedir. Limanın doğu tarafındaki eski liman, duvar izleriyle tespit edilmiştir. Limandan denize bir kanalın gittiği, kanalın etrafındaki sıra kulelerle tespit edilmiştir. Dış binanın genişliği 130-140 metre olarak saptanmıştır. Güneydeki iskele 100 metre uzunlukta 9 metre genişlikte olup yapısını kısmen koruyabilmiştir.
Nüfus [değiştir]İlçe merkezi nüfusu (2008 yılı sayımı) 43.528, bağlı belde ve köylerle birlikte nüfusu 129.011'dır.
Samandağ Belde ve Köylere Göre Nüfus Dağılımı Yerleşim Birimi Erkek Nüfus Kadın Nüfus Toplam Merkez 21.566 21.962 43.528 Aknehir Beldesi 1.111 1.153 2.264 Değirmenbaşı Beldesi 1.762 1.678 3.440 Koyunoğlu Beldesi 2.065 2.066 4.131 Kuşalanı Beldesi 2.851 2.693 5.544 Mağaracık Beldesi 2.487 2.330 4.817 Mızraklı Beldesi 2.826 2.687 5.513 Sutaşı Beldesi 3.226 3.066 6.292 Tavla Beldesi 1.528 1.669 3.197 Tekebaşı Beldesi 4.368 4.338 8.706 Tomruksuyu Beldesi 1.606 1.635 3.241 Uzunbağ Beldesi 1.811 1.677 3.488 Yaylıca Beldesi 1.751 1.734 3.485 Beldeler Toplamı 27.392 26.726 54.118 Ataköy 571 577 1.148 Avcılar 412 452 864 Batıayaz 469 448 917 Büyükçat 700 804 1.504 Büyükoba 226 228 454 Ceylandere 144 106 250 Çamlıyayla 87 89 176 Çanakoluk 445 481 926 Çınarlı 329 291 620 Çöğürlü 1.573 1.495 3.068 Çökek 358 315 673 Çubukçu 231 240 471 Eriklikuyu 330 305 635 Fidanlı 561 516 1.077 Gözene 695 702 1.397 Hancağız 332 396 728 Hıdırbey 325 342 667 Huzurlu 703 747 1.450 Hüseyinli 307 296 603 Kapısuyu 869 873 1.742 Karaçay 1.235 1.273 2.508 Meydan 1.173 1.347 2.520 Özbek 301 356 657 Özengili 319 284 603 Seldiren 282 245 527 Vakıflı 58 62 120 Yeniçağ 1.171 1.175 2.346 Yeniköy 137 131 268 Yeşilköy 809 816 1.625 Yeşilyazı 74 88 162 Yoğunoluk 334 325 659 Köyler Toplamı 15.560 15.805 31.365 İlçe Toplamı 64.518 64.493 129.011 Türkiye İstatistik Kurumu[1]
Ekonomi [değiştir]Günümüzde balıkçılık ve yoğun şekilde tarım yapılan bir ilçedir. Nüfusun belli bir bölümü geçimini yutdışında çalışan aile üyelerinden gelen para ile gelir sağlamaktadır. Akdeniz kıyısında, Çevlik mevkiinden başlayan güneye doğru uzanan kumsalı oldukça uzundur. Bu kumsalın uzunluğu yaklaşık 14 kilometredir. Dünyanın en uzun ikinci sahilidir. [1] İlçe, Antakya'ya ve Yayladağı'na asfalt yollarla bağlantılıdır. Samandağ kumsalları, nesli tehlikede olan Chelonia mydas (yeşil kaplumbağa) ve koruma altına alınmış Caretta caretta (iribaş kaplumbağa) türü deniz kaplumbağalarının önemli yumurtlama-üreme alanlarından biridir.
Narenciye,mandalina ve portakal üretimi yapılır. İlçede 30 eczane iki sağlık ocağı 1 devlet hastanesi vardır. Denize sıfır olmasına rağmen turizm yatırımı henüz yapılmamıştır. Denizi yazın rüzgarlı olduğu için sörf sporu için idealdir.
Yerel Yönetim [değiştir] Belediye [değiştir]Samandağ'da belediye teşkilatı ilk kez 1937 yılında kurulmuştur. [2]
Samandağ Belediye Başkanları [2] İsim Görev Yılı Mithat Nehir 2009-Günümüz Ali Terzi 2004-2009 Ganim Canbolat 1999-2004 Mithat Abacı 1994-1999 Ganim Canbolat 1984-1994 Erhan Aksay - Hasan Erdoğan - Mithat Aslan 1977- Ataullah Cilli 1968- İzzettin Cilli - Abdullah Cilli - Zeynel Abidin Cilli - Yunus Nural -
İdari Yapı [değiştir]Samandağ 9 mahalleden[2] oluşmaktadır. Ayrıca 12 belde ve 37 köye [2] sahiptir.
Mahalleler [değiştir]Atatürk Mahallesi Cemal Gürsel Mahallesi Cumhuriyet Mahallesi Çiğdede Mahallesi Deniz Mahallesi Kurtderesi Mahallesi Şükrü Kanatlı Mahallesi Yeni Mahalle Yeşilada Mahallesi
Dış bağlantılar [değiştir]Samandağ Tanıtım Sitesi Samandağ Rehberi Samandağ Kaymakamlığı→ İlçe hakkında geniş bilgi ve çok güzel resimler Samandağ Radyo Tempo Livius.org - Seleucia hakkında
|